Özet


TÜRKÇENİN YABANCI DİL OLARAK ÖĞRETİMİNDE KULLANILAN ÖĞRETİM SETLERİNDEKİ DİNLEME METİNLERİNİN SESLENDİRİLME HIZLARI

Dört temel dil becerisinden biri olan dinleme, iletişimin doğru bir şekilde kurulabilmesi açısından oldukça önemlidir. Alıcı tarafından doğru bir şekilde anlamlandırılamayan mesajlar iletişimin önündeki en büyük engellerden biridir. Yabancı dil öğrenimi süreçlerinde mesajların alıcı tarafından doğru bir şekilde anlamlandırılabilmesi için dinleme metinlerinin seslendirilmesinde seviyeye uygun kelime - gramer kullanımına, seviyeye uygun seslendirme hızına ve doğru telaffuz kullanımına özen gösterilmesi gerekir. Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi’nde yabancı dil öğrenicilerinin dinledikleri metinleri anlamlandırabilmeleri için seslendirmelerin B1 seviyesi de dâhil olmak üzere yavaş ve açık bir şekilde olması gerektiği belirtilmektedir. Bu bakımdan dinleme metinlerinin dinleyicinin anlayabileceği bir biçimde düzenlenmiş olması başka bir deyişle öğrenicilerin seviyelerine göre uyarlanmış olması gerekmektedir. Aksi takdirde dinleyiciler metni anlamlandırmakta zorluk çekebilmektedir. Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan ders kitaplarındaki dinleme metinlerinin seslendirilme hızlarını tespit etmeyi amaçlayan bu çalışma nitel araştırma olarak planlanmıştır. Çalışmada nitel araştırma desenlerinden durum araştırması yapılmış olup verilerin elde edilmesi için doküman incelemesi yöntemine başvurulmuştur.  Çalışmanın inceleme nesnesini alanda yaygın bir şekilde kullanılmakta olan Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti (YİTÖS) A1, A2, B1 ders kitapları ve Gazi Yabancılar İçin Türkçe Öğretim Seti (GAZİ) A1, A2, B1 ders kitaplarında yer alan seslendirilmesi yapılmış dinleme metinleri oluşturmaktadır.  Çalışmada inceleme kapsamına alınmış olan YİTÖS ders kitaplarındaki dinleme etkinliklerinin sayısının Gazi ders kitaplarındaki dinleme etkinliği sayısından %45 daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Gazi A1, A2, B1 ders kitaplarında yer alan dinleme etkinliklerinde dakika başına düşen ortalama kelime sayısının YİTÖS A1, A2, B1 ders kitaplarından %37 daha fazla olduğu hatta Gazi A1 ders kitabındaki seslendirme hızının YİTÖS B1 ders kitabındaki seslendirme hızından daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.



Anahtar Kelimeler

Dinleme metinleri, seslendirilme hızı, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, yabancı dil olarak Türkçe öğretim setleri.


Reference